wtorek, 20 października 2026

Berlin miastem patronackim dla Szczytna

Towarzystwo Pomocy Wojennej dla Miasta i Powiatu Szczytno zostało, jak wcześniej donosiliśmy, niedawno tutaj założone, po tym jak Schöneberg i Wilmersdorf wyprzedziły te działania w ramach zapoczątkowanego przez tamtejszego prezydenta policji barona von Lüdinghausen ruchu tworzenia miast patronackich jako udanej Akcji Pomocy dla Prus Wschodnich (Ostpreußenhilfe). Na czele towarzystwa pomocy wojennej stolicy Rzeszy stoi dwóch byłych starostów powiatu szczycieńskiego, którzy obecnie tu pracują: tajny radca von Klitzing oraz starszy radca rządowy von Rönne. Szczytno jest najbardziej polskim miastem Prus Wschodnich. Przed obecną wojną duża podmiejska wieś Bartna Strona z 3000 mieszkańców została włączona do Szczytna. Tak jak przyłączenie tej od dawna połączonej groblą z mostem ze Szczytnem podmiejskiej osady zostało przygotowane przez zmarłego przed kilkoma laty w Królewcu byłego burmistrza Szczytna Seehusena, tak też położył on niezwykle zasłużone zasługi dla rozbudowy ratusza znajdującego się przy rynku oraz zachowania położonego niedaleko stąd zamku. Podczas najazdów Rosjan kościół parafialny ewangelicki, znacznie nowszy kościół katolicki oraz wzniesiona w 1835 r. synagoga ocalały [synagoga jednak spłonęła]; inne budynki publiczne, w tym ratusz, zamek oraz Królewskie Seminarium nauczycielskie padły natomiast w większości ofiarą szału zniszczenia Rosjan. Główna ozdoba miasta – pomnik żołnierski wzniesiony dużym nakładem kosztów w 1896 roku – wciąż istnieje. Po ponownym wkroczeniu naszych wojsk do miasta zastano go w stanie nietkniętym. Według planu zagospodarowania fachowo opracowanego przez profesora Möhringa z Berlina, poprzez zasypanie najbliżej położonej części Jeziora Domowego, do którego trafia cały gruz ze zniszczonych domostw, rynek ma w przyszłości uzyskać inne położenie, a ponadto ulica Długa, będąca główną artykułowaną osią komunikacyjną miasta, przy której leży również gimnazjum, ma zostać wytyczona w prostym ciągu. Jak powiadają, istnieje również widok na to, że wyciągający się na zachód przy południowym brzegu Jeziora Domowego obszar Fiugaty, w którym wciąż wyróżnia się dawny budynek domeny Szczytno i który zyskał sławę dzięki temu, że wielokrotnie (w latach 1798, 1802 oraz pod koniec 1806 r.) przebywała tu królowa Luiza wraz z małżonkiem, zostanie włączony do miasta przy jego odbudowie.
Der Tag : moderne illustrierte Zeitung. Rok1915.

Nie wszystko w tym artykule się zgadza, niemniej jednak jest on ciekawy. Na zdjęciu widać zniszczoną synagogę.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz