sobota, 4 stycznia 2025

R. Bauwerker

W latach 1877 i 1878 R. Bauwerker, fotograf z Królewca, wykonywał zdjęcia w Dźwierzutach, w ogrodzie właściciela majątku Saagera. Od 1883 roku zaczął działać w Szczytnie. W ogłoszeniu z lata 1878 roku informował, że będzie wykonywał zdjęcia w ogrodzie pana Eckharda. To samo ogłoszenie powtórzył w 1883 roku. W 1887 roku opublikował kolejne ogłoszenie, w którym poinformował, że obok posiadłości Eckharda rozpoczyna stałą działalność fotograficzną w Szczytnie. Był pierwszym fotografem w mieście, który uczynił fotografię swoim jedynym źródłem utrzymania. Jego nakładem ukazały się też nieliczne widokówki. R. Bauwerker prowadził swoją działalność w Szczytnie aż do początku XX wieku.

Poniższa fotografia najprawdopodobniej przedstawia żołnierza szczycieńskich strzelców i została wykonana na przełomie XIX i XX wieku.

Sztandar

W latach 1934–1943 szczycieński batalion nosił nazwę: I. (Jäger) Bataillon Inf.-Regiment 2. 19 kwietnia 1937 roku w Królewcu dowódca I. Okręgu Wojskowego wręczył batalionowi nowy sztandar, nadany przez Adolfa Hitlera. Sztandar ten miał zielone tło, na którym znajdował się czarny Żelazny Krzyż. W centralnej części umieszczono orła, a w czterech rogach znajdowało się godło III Rzeszy (swastyki). Całość była haftowana srebrnymi nićmi. 20 kwietnia 1937 roku batalion wkroczył do Szczytna, prezentując swój nowy sztandar.


G. Marquardt, Ortelsburg

G. Marquardt był w Szczytnie fotografem znacznie mniej popularnym od działającego w tym samym czasie Karla Baermanna. Znam kilka widokówek sygnowanych: Fotomstr. Marquardt, Ortelsburg. Są to kartki przedstawiające widoki Łupowa, Księżego Lasku i Spychowa. Jak dotąd nie udało mi się znaleźć żadnych jego ogłoszeń, dlatego nie wiem, kiedy dokładnie rozpoczął i zakończył swoją działalność.

Na zdjęciu widzimy podoficera 2. Pułku Piechoty (Infanterie Regiment 2).
Zur Erinnerung und treuer Kameradschaft
Bruno Gaÿka
Rastenburg, den 24.5.35

Isaak Schneider

 Isaak Schneider, żydowski kupiec i sprzedawca towarów kolonialnych, zarejestrował swoją firmę w Szczytnie w listopadzie 1907 roku. W 1910 roku odkupił za 6000 marek posiadłość położoną przy Neidenburgstrasse od innego żydowskiego kupca, Dawida Littwacka. W 1914 roku prowadził sklep pod adresem Kaiserstrasse 6, a w latach 20. pod adresem Kaiserstrasse 3. Później właścicielem sklepu został jego syn, Willy Schneider. Na początku lat trzydziestych Isaak Schneider musiał przeprowadzić sądową licytację swojego majątku. Powodem był konflikt z synem, który odmówił wypłacenia ojcu dożywocia.


Przeździęk Mały - ślub

 Przeździęk Mały / Klein Dankheim – 12.11.1938 rok.

Zdjęcia ze zbiorów M. Rawskiego.

Bardzo lubię ślubne fotografie. Ukazują one, jak zmieniała się moda, ponieważ wszyscy uczestnicy tych uroczystości starali się ubrać jak najlepiej. Przeździęk Mały to położona na uboczu wieś, która interesowała etnografów jeszcze po II wojnie światowej. Można było tam spotkać ciekawe przykłady drewnianego budownictwa. Niewykluczone, że część widocznych na tym zdjęciu osób mieszkała w drewnianej, krytej strzechą chacie.

Na prezentowanej tu fotografii widzimy Mazurów ubranych w zasadzie w stroje miejskie. Panowie młodzi mają cylindry, panie – modne sukienki. W rękach trzymają wiązanki kwiatów, najpewniej z kwiaciarni w Szczytnie lub w Wielbarku (nie jestem pewien, czy w Wielbarku działała kwiaciarnia). Nawet rodzice młodych są ubrani nowocześnie, chociaż ich własny ślub zapewne wyglądał zupełnie inaczej.

No właśnie, jak wyglądały mazurskie śluby i wesela przed I wojną światową? Czy zachowały się z nich jakieś zdjęcia? Wydaje mi się, że nie. To nie był temat, który interesował ówczesnych fotografów.

piątek, 3 stycznia 2025

Tannenberg Denkmal

Tannenberg Denkmal – monumentalny, odsłonięty w 1927 roku pomnik upamiętniający niemieckie zwycięstwo w bitwie pod Tannenbergiem. Pomnik ten stał niedaleko Olsztynka. Obecnie pozostały po nim tylko resztki fundamentów i olbrzymie, porośnięte krzakami oraz zielskiem zagłębienie. Na pierwszym planie Messerschmitty Bf-110 B-1. Na dole widać sam pomnik, a za nim miasteczko zlotowe, późniejszy Stalag IB Hohenstein, w którym zginęło 50 tys. ludzi. Miasteczko zlotowe wzniesiono w związku z planowaną na 26-27 sierpnia 1939 roku 25. rocznicą bitwy pod Tannenbergiem. Weterani i pozostali goście przybyli do Olsztynka i zamieszkali w miasteczku, ale obchody, w związku z wybuchem wojny, się nie odbyły. Szkoda, że nie wiemy, kiedy wykonano tę fotografię. Może 1 września?”

Kupię stare fotografie

Poszukuję starych zdjęć (do 1990 roku) ze Szczytna, powiatu szczycieńskiego i Mazur.

Jeżeli ktoś posiada jakiekolwiek przedwojenne i powojenne przedmioty związane z historią powiatu szczycieńskiego (oraz Mazur) i chciałby je sprzedać lub przekazać, proszę o kontakt. Interesują mnie przedmioty sprzed 1945 roku, jak i te powojenne. Zbieram zdjęcia (przedstawiające budynki, wydarzenia, wycieczki, a także codzienne życie mieszkańców, w tym śluby, wesela, życie rodzinne, zdjęcia szkolne i inne). Kolekcjonuję wszelkie przedmioty z nazwami miejscowości z obszaru powiatu szczycieńskiego oraz stare wycinki prasowe.

Kontakt: witoldo125@tlen.pl lub przez Facebooka – Witold Olbryś


Prezentowana fotografia ukazuje mieszkańca Szczytna przeglądającego swój album fotograficzny. Lata 30. XX wieku.
Zarówno fotografia, jak i ten album znajdują się obecnie w zbiorach M. Rawskiego.